4 września 2022

Zawroty głowy

Zawrotami głowy określa się złudzenie kołowego ruchu otoczenia i/lub własnego ciała. Objawom tym mogą towarzyszyć nudności, wymioty, wrażenie dwojenia obrazu. Zawroty głowy związane są z zaburzeniami funkcji narządu przedsionkowego i/lub jego połączeń nerwowych.


Do uszkodzenia może dojść zarówno obrębie narządu przedsionkowego w uchu wewnętrznym, jak i
w obrębie włókien przedsionkowych nerwu VIII, jądra przedsionkowego w pniu mózgu lub struktur
ośrodkowych: tworu siatkowatego, móżdżku, czy korze skroniowo-potylicznej. Co ciekawe złudzenie
kołowego ruchu wynika z uszkodzenia jednostronnego struktur odpowiedzialnych za zawroty głowy.
Istotnie intensywność wrażenia ruchu kołowego niejednokrotnie pozwala różnicować między
zawrotami głowy pochodzenia obwodowego od tych pochodzenia ośrodkowego.

W przypadku zespołów pochodzenia ośrodkowego intensywność zawrotów głowy jest słabiej w porównaniu do zespołów obwodowych, jednak zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego charakteryzują się dłuższym okresem trwania, wynoszącym nawet kilka lat. Znacznie częściej zawrotom o charakterze
ośrodkowym towarzyszą bóle głowy, czy zaburzenia w postaci niedowładów kończyn, ataksji,
dyzartrii, zespołu Hornera i innych objawów ubytkowych.

Z kolei zawrotom głowy o pochodzeniu obwodowym mogą towarzyszyć takie objawy jak: niedosłuch,
szum w uchu, uczucie pełności w uchu, czy nawet głuchota – co jest rzadkością w przypadku
zawrotów głowy o charakterze ośrodkowym. Zawroty głowy jako zespoły obwodowe pojawiają się
nagle, utrzymują się krócej w przypadku rzutu (do kilku godzin) i zwykle też ustępują całkowicie w
ciągu kilku tygodni. Zespoły ośrodkowe charakteryzują się raczej wrażeniem chwiania się lub innym trudnym do opisania wrażeniu niestabilności, podczas gdy zespoły obwodowe przedstawiają się częściej jako wirowanie podłoża lub otoczenia.

Propozycje zmiennych do potencjalnego uwzględnienia podczas badania podmiotowego:

  • Występowanie ruchu kołowego
  • Charakterystyka symptomatologii – początku zawrotów głowy
  • Określenie nasilenia i przebiegu wraz z zaostrzeniami
  • Okres trwania epizodu zawrotów głowy oraz pełnej historii zawrotów głowy
  • Wpływ ruchów głowy i zamknięcia oczu na objawy
  • Występowanie drgawek i bólów głowy
  • Zaburzenie widzenia w tym dwojenie/mroczki/zaburzenia ostrości wzroku
  • Określenie dodatkowych objawów ubytkowych
  • Zaburzenia słuchu

Do przyczyn obwodowych zawrotów głowy zalicza się:

  • Uraz ucha wewnętrznego
  • Zapalenie błędnika
  • Zapalenie/infekcja części przedsionkowej n. VIII
  • Nowotwór ucha wewnętrznego
  • Niedokrwienie tętnicy przedsionkowej przedniej
  • Choroba Maniere’a
  • Otoskleroza błędnikowa
  • Choroba lokomocyjna

Z kolei do przyczyn ośrodkowych zawrotów głowy wymienić należy takie jak:

  • Udar pnia mózgu/móżdżku
  • Guz kąta mostowo-móżdżkowego
  • Stwardnienie rozsiane
  • Napad padaczkowy
  • Migrena

Sprawdź podobne materiały


Sprawdź nasz kanał na YouTubie


Rozwijamy Radiologię Polską również poprzez kanał na YouTube. W ciągu roku akademickiego 2021/2022 będziemy wprowadzać pierwsze darmowe filmy o treści radiologicznej dostępne dla wszystkich. Program rozwijany będzie we współpracy kanałem "Z powołania."

Dodaj artykuł
Radiologia Pol Youtube
Patrnerzy Radiologii Polskiej
Patrnerzy Radiologii Polskiej
Patrnerzy Radiologii Polskiej
Patrnerzy Radiologii Polskiej
Patrnerzy Radiologii Polskiej